نقش حمل و نقل در صنعت توریسم و گردشگری

یکی از مهمترین بخشهاي جامعه و زمینه هاي تحقق توسعه در جوامع امروزي حمل و نقل میباشد که در گذشته مجموعه اي از خدمات بوده اما در حال حاضر به عنوان یک صنعت شناخته می شود. گردشگري نیز نسبت به گذشته تغییرات و رشد بسیار زیادي داشته است و به عنوان یک صنعت پربازده شناخته میشود. یکی از مهمترین بخش هاي صنعت گردشگري نیز حمل و نقل و شیوه هاي آن می باشد. در این مقاله روابط متقابل این دو صنعت و اثرات آنها بر یکدیگر مورد بررسی قرار میگیرد. جاذبه هاي مدهاي مختلف حمل و نقل در صنعت گردشگري نیز به طور خلاصه ذکر شده و مزایاي استفاده از مد حمل و نقل هوایی براي گردشگران نیز برشمرده میشوند که عبارتند از گنجایش، سرعت، شعاع پرواز، منظم بودن سرویس دهی، آسایش و راحتی، ایمنی و سهولت استفاده. مهمترین نتایج به دست آمده نیز عبارتند از: لزوم دخالت گردشگري در فرایند برنامه ریزي و تصمیم گیري حمل و نقل، لزوم شناخت منافع مشترك و همزمان بخش گردشگري و حمل و نقل و جایگزینی تداخل سازمانی با همکاري سازمانی در حوزه مشترك این دو بخش

واژه هاي کلیدي: اقتصاد حمل و نقل، برنامه ریزي حمل و نقل، حمل و نقل همگانی، صنعت توریسم، جهانگردي.

 

 

 

 

 

مقدمه

 یکی از مهمترین ویژگی هاي سیستم هاي حمل و نقل، دخالـت انسـان و اجتمـاع در آن بـه صـورت مستقیم و غیرمستقیم می باشد. این ویژگی سبب گستردگی و ارتباط و تـداخل آن بـا سـایر سیسـتم هـاي اجتماعی و انسانی از یک سو و غیرقابل پیش بینی بودن و پیچیدگی آن از سوي دیگر شـده اسـت. اصـولاً نیازهاي حمل و نقلی شامل نیاز به جا بجایی عموماً درفعالیت هاي اقتصادي و کاري همچنین نیـاز بـه جـا بجایی در چرخه ارتباطات اجتماعی میباشد. اما یکی از بخش هایی که به موازات توسعه حمل و نقـل در جهان به شدت در حال گسترش مشابه و مرتبط با آن بوده، بخش گردشگري است. این بخش درگونههـا و قالبهاي متنوعی ظهور پیدا کرده است و اکنون به عنوان یک صنعت پربازده و متحـول کننـده مطـرح مـی باشد. بخش حمل و نقل و بخش گردشگري در پاره اي اوقات دو بخش غیر قابل تفکیک هستند که داراي اثرات متقابلی بر روي هم می باشند. اهمیت این بخش در توسعه جوامع مخصوصـاً درکشـورهاي در حـال توسعه ایجاب میکند تا دراین وادي بین رشته اي تلاشهایی در جهت شناخت و بررسی رابطه این دو مقوله صورت پذیرد. امري که شاید تاکنون کمتر به آن توجهی شده است و هنوز در مرحله ظهور و بیـان مسـئله باشد. تحقیق حاضر در راستاي مطالب فوق با رویکرد شناخت ارتباط و جایگاه متقابل بخش حمل و نقل و بخش گردشگري ارائه شده است. دراین راستا هرچند دیدگاه کلی در رشته حمـل و نقـل و راه و ترابـري ریشه دارد با این وجود پس از شناخت و بررسی کلی گردشگري سعی بر این بوده که یک تحقیق بین رشته اي انجام گیرد و محصول تازه اي ارائه گردد.

 [1[ 2 دیدگاه علمی در حوزه گردشگري رشد شتابان گردشگري به عنوان یک صنعت و چالشهاي جدید و محدودیتهایی که در این بخش احساس می شوند، باعث شده است برنامهریزان این صنعت توجه بیشتري به پژوهش و پیشبینی در حوزه گردشگري داشته باشند. نمونه هایی از کاربرد پژوهش در گردشگري عبارتند از: - مطالعات مهمانسراها در مورد تکنولوژیهاي جدید تحقیقات شرکتهاي هواپیمایی بر روي رفتار مسافران و الگوي مسافرت ها تحقیقات متصدیان سفرهاي گروهی بر روي شیوه هاي جدید مسافرت مطالعات بازاریابی از سوي سازمانهاي ملی گردشگري کنفرانس بین المللی برنامهریزي و مدیریت شهري- مشهد 2017 – برنامه ریزي سازمانها براي تعیین اثرات اقتصادي، اجتماعی و محیطی اماکن گردشگري در حوزه گردشگري، تحقیقات هم از سوي سازمان هاي دولتی و هم از سوي بخش خصوصی انجام میگیرد. این تحقیقات با استفاده از روشهاي کمی و کیفی صورت می پذیرد که گاهی به مسائل برنامهریزي، بازاریابی و تصمیمگیري مربوط میشود و گاهی مباحث تکنولوژیکی و نیازهاي جدید را پوشش میدهد

. [1] 3 منابع اطلاعاتی به طور کلی پژوهشگران در انجام پژوهشهاي خود از دو نوع داده استفاده می نمایند. یکی داده هاي دسته اول و دیگري داده هاي دسته دوم. داده هاي دسته دوم، مجموعه اطلاعاتی هستند که شخص پژوهشگر بدون این که مستقیماً آنها را تهیه کند با مراجعه به پایگاههاي سازمانهاي مرتبط و یا سایر پژوهشها به آنها دسترسی مییابد. مزیت استفاده از این نوع دادهها صرف هزینه و زمان کمتر میباشد.

 با این وجود مشکلی که گاهی به وجود می آید ناهماهنگی داده ها با موضوع مورد نظر پژوهشگر، نقص داده ها و به روز نبودن آنها است. اما داده هاي دسته اول، داده هایی هستند که شخص پژوهشگر به منظور انجام تحلیل خاص خود آنها را جمع آوري میکند. به دلیل کمبود داده هاي موجود، نیاز به جمع آوري داده هاي دسته اول احساس می شود. سازمانهایی که دادههاي گردشگري را در اختیار پژوهشگران قرار می دهند بعضاً داراي تعاریف متفاوتی از پارامترها میباشند.

در راستاي رسیدن به یک زبان مشترك، در کنفرانسی که با همکاري دولت کانادا از سوي سازمان جهانی گردشگري در اتاوا برگزار شد، سازمانهاي ملی آمار و نمایندگان سازمانهاي ملی، منطقه اي و بین المللی گرد هم آمدند تا نیازهاي آماري مشخص شده و آینده پژوهش ها پیش بینی شوددادههاي دسته اول به یکی از سه نوع پیمایشی، مشاهده اي یا تجربی جمع آوري می شوند. روشهایی که در جمع آوري داده هاي گردشگري به کار گرفته میشوند

عبارتند از

1 -تحقیقات واقعی: در این نوع تحقیقات پرسشهاي کاملاً مشخص و واقعی از افراد پرسیده میشود و جواب هاي واضح و دقیقی نیز ثبت میگردد.

2 -تحقیقات ابراز نظر: در این نوع تحقیقات از شخص پرسش هایی مبنی بر رضایت از خدمات گردشگري مطرح شده و از او در این باره اظهار نظر میشود

. 3 -تحقیقات تفسیري: در اجراي این روش پژوهشگر می کوشد با پرسش سوالاتی به علت رفتار او پی ببردکنفرانس بین المللی برنامهریزي و مدیریت شهري- مشهد 2017

تحقیق هایی که از نوع پیمایشی یا زمینه یابی هستند به یکی از شیوه هاي شخصی، مصاحبه با تلفن، پرسشنامه، تحقیق متمرکز بر گروه و یا تحقیقات الکترونیکی انجام میشود. علاوه بر روش پیمایشی یا زمینه یابی دو روش دیگر نیز در پژوهشها به کار گرفته میشوند: - روش مشاهده: در این روش شخص پژوهشگر بدون تکیه بر پاسخ فرد، دست به ثبت حرکات و رفتار و رویدادها و شناخت بیشتر فرد می پردازد

. - روش تجربی: در این روش سعی میشود با اعمال تغییرات، روابط بین متغیرها کشف شود. اما پیچیدگی بخش گردشگري باعث مشکلتر شدن این کار میشود. پیش بینی تقاضا به منظور قیمت گذاري بر محصولات و خدمات، همچنین برنامهریزي و توزیع منابع داراي اهمیت میباشد. از طرف دیگر میتوان با در دست داشتن مقدار تقریبی تقاضاي آینده، مسایل مربوط به عوامل محیطی و اجتماعی را تقلیل داد.

متصدیان و مجریان سازمانهاي گردشگري باید تلاش کنند تا بین عرضه و تقاضا تعادل برقرار نمایند تا مبادا در سایه عرضه خدمات و محصولات بیش از مقدار تقاضا، دچار ضرر و زیان شوند. گردشگري و سفر چیزي جز گردش و مسافرت نیست و نمی توان خدمات یا محصول را در انبار گذاشت. به منظور تعیین تقاضا از معیارهاي زیر استفاده میشود: - تعداد مسافر و گردشگر تعداد مسافر یا گردشگر بر حسب روز یا بر حسب شب مبلغی که هر مسافر هزینه میکندبه طور کلی عوامل موثر بر تقاضاي گردشگري شامل بالابودن درآمد اکثریت مردم، پایین بودن هزینه سفر، نرخ ارز مطلوب، جذابیت مقصد و وجود سنت فرهنگی براي جذب مسافر می باشند. عوامل بازدارنده مسافرت هم عبارتند از: مشکل دسترسی به مقصد، هزینه بالاي سفر، عدم اطلاع رسانی درباره مقصد، بی ثباتی سیاسی، نبود امنیت و نبودن تسهیلات بهداشتیبه طور کلی به دو روش کمی و کیفی می توان اقدام به پیش بینی تقاضاي گردشگري نمود. در روش کمی با اتکا به آمار گذشته و تقاضاي آینده پیش بینی میشود حال آن که روش کیفی مبتنی بر قضاوت می باشد. روشهاي کمی عبارتند از روشهاي علّی و روشهاي غیرعلّی. روشهاي کیفی نیز عبارتند روشهاي سنتی، روش دلفی و روش مبتنی بر قضاوت. استفاده ترکیبی از دو روش کمی و کیفی باعث پیش بینی تقاضا به بهترین شکل میشود.

در روشهاي علّی سعی میشود تغییرات تقاضا به وسیله یک یا چند متغیر توجیه شود .یکی از این روش هاي علّی، تجزیه و تحلیل رگرسیون چند متغیره است. در این روش اثر چند عامل بر تقاضا مشخص میشود به طوري که میتوان با در دست داشتن تغییرات متغیرها یعنی همان عوامل یاد شده تغییر در تقاضا را تخمین زد. روش علّی دیگر روش ایجادکننده سفر نام دارد .در این روش اثرات عوامل ایجادکننده سفر بر عوامل مقاومت در برابر مسافرت سنجیده میشود و نیاز به حجم بالایی از دادهها دارد. اما در روشهاي غیرعلّی که به آنها الگوي مبتنی بر دورههاي زمانی نیز گفته میشود، براساس داده هاي تاریخی گذشته، تقاضا در آینده پیش بینی میگردد.

این روشها هزینه کمتري را تحمیل میکنند ولی براي پیش بینی تقاضا در بلندمدت مناسب نیستنددر حقیقت ارزش روش علّی بر این است که اثر تغییرات در متغیرها بر روي تغییر در تقاضا را نشان میدهد با این حال به خوبی قادر به تخمین روند تقاضا در آینده نیست. بنابر یک تحقیق جامع که درباره به کارگیري روش هاي مختلف براي پیشبینی تقاضا در صنعت گردشگري در اروپا انجام شد، معلوم شد روشهاي پیچیده اقتصاد سنجی در مقایسه با روشهاي کم هزینه مبتنی بر دوره هاي زمانی چندان دقیق تر نیستند.

اما علاوه بر روشهاي کمی، روشهاي کیفی نیز به منظور پیش بینی به کار گرفته میشوند. این روشها کاملاً مبتنی بر قضاوت افراد میباشند. کاربرد این روشها قبل از استفاده از روشهاي کمی، در امکان سنجی پروژه ها و طرح هاي جدید و در مواقعی که بروز یک مسئله خاص (به عنوان مثال یک مسئله امنیتی و سیاسی) باعث ایجاد تغییرات شدید در گذشته یک منطقه شده است، بیشتر به چشم میخورددر روش دلفی تعدادي پرسشنامه تنظیم می شود و به صورت مستقل بین افراد متخصص توزیع میشوداین کار دو یا سه بار انجام میشود و در نهایت نتایج به دست آمده جمع بندي میشوند. در روشهاي الگوي مبتنی بر قضاوت برعکس روش دلفی، افراد متخصص در قالب سمینارهایی گرد هم می آیند و درباره وضع کنونی، شرایط محتمل و بالقوه آینده و روند تغییر حال تا آینده بحث و گفتگو مینمایندبا توجه به مطالب ذکر شده میتوان نتیجه گرفت روشهاي کمی در پیش بینیهاي کوتاه مدت و میان مـدت مناسب هستند. این روشها داراي ضعفهایی هستند: از جمله نبود دادههاي مبناي دقیق وناتوانی در شناخت و درك انگیزه ها و رفتار گردشگران در صنعتی که در سطح جهان بسیار پویا و در حـال تغییـر اسـت. در بـه کارگیري روش هاي کیفی نیز باید همیشه جانب احتیاط را در نظر گرفت. [4[

حمل و نقل از نظر متخصصان گردشگري در این بخش به دیدگاه متخصصین گردشگري درباره حمل و نقل و جایگاه آن در گردشگري به ویژه تحت عنوان مقوله حمل و نقل گردشگري می پردازیم. حمل و نقل بخشی لاینفک از گردشگري محسوب میشود و داراي دو کارکرد اصلی در گردشگري می باشد: - وسیله جا به جایی گردشگران از مبدا به مقصد جاذبه و خدمت رسانی براي گردشگران در طول جا به جایی در وسیله نقلیه(به عنوان مثال تجربه مسافرت دریایی و یا سفر با قطار با مسیر خوش منظررابطه تنگاتنگ بین گردشگري و حمل و نقل را میتوان در مفهوم دسترسی خلاصه نمود.

از نظر متخصصین امور گردشگري هنوز مطالعات گردشگري منحصراً بر روي حمل و نقل متمرکز نشده است و در مطالعات حمل و نقل نیز به طور غیرمستقیم به حمل و نقل گردشگران اشاره میشود. مطالعات تخصصیتر در زمینه حمل و نقل شامل مباحث اقتصادي، سازمانی، مدیریتی و عملکردي میباشد. چه در مطالعات گردشگري و چه در مطالعات حمل و نقل یک چارچوب روشن جهت ارزیابی حمل و نقل گردشگران ارائه نشده است، از این رو می توان مبحث فوق را بر اساس جنبه تکمیلی این دو رشته بنا نهادرشته گردشگري مشابه با رشته حمل و نقل یک رشته چند ضابطه اي است و در مطالعات این رشته مفاهیم و تئوریهاي سایر علوم به کار گرفته می شوند. در این صورت در برخورد با سیستم حمل و نقل گردشگري ممکن است روشهاي مختلفی بر برحسب زمینه نظري محقق انجام گیرد. سه شاخه از علوم اجتماعی با مقوله سیستم حمل و نقل گردشگري در ارتباط می باشند: اقتصاد، جغرافیا و بازاریابی (فروش). از منظر اقتصادي دو مقوله اقتصاد حمل و نقل و اقتصاد گردشگري مرتبط با این موضوع می باشداقتصاددانان در رشته حمل و نقل براي تحلیل رفتار تولید سفر مسافران، عوامل تاثیرگذار در تقاضا تحت اثر عوامل اقتصادي و اجتماعی (نظیر سن، درآمد، مهارت و مشخصههاي خانوادگی) و شرایط اقتصاد کلان از مدل هاي ریاضی استفاده نمودهاند. از آنجا که درآمد تاثیر مهمی روي تقاضاي گردشرگري دارد، اقتصاددانان این تاثیر را با عبارت الاستیسته تقاضا معرفی نموده اند که براساس تعریف با نسبت درصد تغییرات تقاضاي گردشگري به درصد تغییرات درآمد قابل مصرف نشان داده می شود.

 این کمیت در زمان کنفرانس بین المللی برنامهریزي و مدیریت شهري- مشهد 2017 یکسان براي صورت و مخرج کسر در نظر گرفته می شود. نکته مهم در این جا این است که تغییر در تقاضاي نیازهاي اساسی (مثل غذا، آب و سرپناه) کم بوده و غیرالاستیک می باشد در صورتی که آیتم هاي لوکسی نظیر تعطیلات و مسافرت الاستیک می باشند و وابستگی مستقیم با درآمد و قیمت خدمات دارندبه منظور ارزیابی اثر قیمت بر روي تقاضاي گردشگري نیز اقتصاددانان کمیت الاستیسته قیمت تقاضا را تعریف نمودند که برابر است با نسبت درصد تغییرات تقاضاي گردشگري به درصد تغییرات در قیمت عرضه گردشگري براین اساس بین تقاضا و قیمت رابطه معکوس وجود دارد. عوامل دیگر تاثیرگذار در تقاضاي گردشگري عبارتند از:

 اخذ مالیات، تعطیلات قابل استفاده، آب و هوا و مسایل فرهنگی .به طور کلی عرضه در حمل ونقل گردشگري داراي مشخصه هاي زیر است: - هزینه اضافه براي تامین جابجایی مسافر (قیمت جابجایی با هواپیما، قطار مسافربري و قایق) - محدودیت و تنظیم دولت براي نظارت برعرضه عکس العمل رقابتی سایر بخشهاي تجاري مرتبط با حمل و نقل گردشگري نیاز به ارتقاي سطح مهارت در این زمینه از نظر عرضه اقتصاددانان با سه سوال زیر مواجه اندچه چیز تولید میشود؟ چگونه تولید میشود؟ کی و کجا تولید میشود؟ اما تقاضاي سفر به مفهوم مصرف خود آن نیست و معمولاً وسیله اي است براي مصرف کالاها و خدمات دیگر. تقاضاي سفر گردشگري داراي مشخصه هاي زیر می باشد: - تقاضاي سفر گردشگري همیشه داراي طبیعتی آنی و غیر قابل پیش بینی است و پیشگیري از عدم رضایت کاربران مستلزم عرضه بیش از ظرفیت می باشد. - تقاضاي سفر گردشگري داراي گستره وسیعی است و تنوع زیادي دارد. – 


دانلود
  • قیمت: رایگان
  • فرمت فایل دانلودی: .rar
  • حجم فایل: 2 مگابایت کیلوبایت

راهنمای دانلود فایل

با کلیک روی دکمه "دانلود" وارد صفحه دانلود می شوید و می توانید به صورت رایگان فایل مورد نظر را دانلود کنید.



ارسال نظر یا سوال به فروشنده

رایگان می‌توانید توسط تمام کارت‌های بانکی عضو شتاب خرید خود را انجام داده و بلافاصله بعد از خرید فایل را دریافت نمایید. دانلود سوال از فروشنده راهنمای دریافت
  • اطلاعات و مشخصات فایل
  • کد فایل: 6432
  • قیمت: رایگان
  • فرمت فایل دانلودی: .rar
  • حجم فایل: 2 مگابایت
  • تعداد مشاهده: 135 بازدید
  • تعداد دانلود : 0 دانلود
  • فرمت فایل اصلی:word
  • تعداد صفحات:17
  • اطلاعات فروشنده